मुत्रपिंडाचे रोग (किडनीचे रोग)

मूत्रपिंडाचे (किडनीचे) स्थान पाठीमागच्या बाजूस खालच्या फासळीच्या आतल्या बाजूस आहे. मूत्रपिंडाचा आजार हा जलोदर, हृदयाचे रोग, पांडुरोग यासारख्या भयंकर रोगाचे मूळ कारण असणारा हा रोग आहे. मूत्रपिंडाच्या रोगात लघवीमधून अल्ब्युमिन नावाचा रक्तातील महत्वाचा पोषक घटक निघून जातो. त्याचप्रमाणे लघवीतून रक्त आणि मुत्रनळाच्या खरपुड्या बाहेर पडतात. मूत्रपिंडाच्या आजाराची दुसरी महत्वाची खूण म्हणजे अंगावर सूज येऊ लागते. … Read more

तक्रकल्प

तक्रकल्प म्हणजे काय? कोणी करावे, आणि का?                  गाईचे दूध विरजून कमी आंबट असणाऱ्या दह्यात तीनपट पाणी मिळवून रवीने घुसळून लोणी काढावे. लोणी काढलेले ताक सकाळ-संध्याकाळी भोजनानंतर साधारणतः एक ग्लास अथवा जमेल तेवढे ताक सतत पाच ते सात दिवस घ्यावे. तहान लागेल तेव्हा पाण्याऐवजी वरील प्रकारचे ताक घ्यावे. फक्त हात धुण्यासाठी व गुळण्या करण्यासाठीच पाण्याचा … Read more

आरोग्यनिती आधार संस्था महाराष्ट्र राज्य तर्फे शंभरी पार महिलांचा सत्कार

8 मार्च 2022 रोजी आरोग्यनिती आधार संस्था महाराष्ट्र राज्य यांच्यातर्फे शंभरी पार महिलांचा सन्मानपत्र देऊन सत्कार करण्यात आला. महिला आज काल पुरुषांच्या बरोबरीने विविध क्षेत्रात भरारी घेत आहेत परंतु त्याच बरोबर महिलांनी आपल्या आरोग्याकडे लक्ष देणेही तितकेच गरजेचे आहे म्हणून शंभरी पार महिलांचा स्वतःचे व संपूर्ण कुटुंबाचे आरोग्य सांभाळल्या बद्दल आरोग्यनिती आधार संस्था महाराष्ट्र राज्य … Read more

आयुर्वेदानुसार ताकाचे किती प्रकार व कुठल्या आजारात कुठले ताक प्यावे…

ताकाचे प्रकार खालील प्रमाणे:-१ दधिमण्ड२ मथित (मट्ठा)३ तक्र४ उद्भिवत५ छच्छिका (ताक) याप्रकारे ताकाचे पाच प्रकार पाडण्यात येतात, तसेच त्यांच्या वेगवेगळ्या गुणधर्माप्रमाणे वेगवेगळ्या रोगांवर त्यांचा उपयोग केला जातो. १ दधिमण्ड:-दह्यात पाणी घातल्याशिवाय जे ताक हलवले जाते त्या ताकाला ‘ दधिमण्ड ‘ म्हणतात. हे ताक ग्राही, मळ रोखणारे, दीपक, पाचक व शीतल असते. ते वायुनाशक पण कफवर्धक … Read more

या 5 प्रकारे काळजी घ्यावी लागते, केसांच्या आरोग्यासाठी

आहारातील चुका सुधारणे केसांचे रक्ताभिसरण वाढविण्यासाठी मसाज करणे बाह्य उपचार पोटातून वनौषधी नस्य ज्यांच्या अंगात उष्णता जास्त आहे, पित्त प्रकृति आहे अशांनी आहारातून मांसाहार अंडी, मासे, अति तिखट, अति चमचमीत, तेलकट पदार्थ टाळावेत… उदा. सुकामेवा, मसाल्याचे पदार्थ, चायनीज व जंक फुड, कोल्ड्रींक, चॉकलेट, लोणची पापड व गॅसेसेचा त्रास असेल तर कच्चया भाज्या किंवा कच्ची मोडाची … Read more

निरोगी जीवनाचे, रहस्य

कफातून तमोगुण, वायूतून रजोगुण आणि पित्तातून सत्त्वगुण निर्माण होतो. समप्रकृती सर्वश्रेष्ठ असते. शरीरातील धातू सम प्रमाणात असतील, तर ती समप्रकृती समजावी. समप्रकृती असणारा मनुष्य कधी कोणाचा द्वेष करीत नाही, चोरी करीत नाही. कोणावर रागावत नाही, कधी खोटे बोलत नाही व कधी गर्वही करीत नाही. सारांश, तो दैवी गुणांनी युक्त असतो. शरीरातील धातूंचे सम प्रमाण हे … Read more

डोकेदुखी

             सतत फनफन वेदनांसह डोकेदुखी अनेक कारणांमुळे होऊ शकते. लक्षणे खालीलप्रमाणे आहेत               संपूर्ण डोके किंवा डोक्याचा अर्ध्या भागात वेदना चिडचिडेपणा आणि राग येणे मानसिक थकवा येण्याची कारणे डोकेदुखीची अनेक कारणे असू शकतात, त्यापैकी काही म्हणजे पोट खराब होणे, बद्धकोष्ठता, अपचन, सर्दी, फ्लू आणि तणाव.  सतत घेतलेले चुकीचे व तामसिक प्रकृतीचे अन्न पचनसंस्थेमध्ये नीट पचले जात … Read more

ताप

          ताप सर्दीप्रमाणेच, ताप हे देखील शरीरात विदेशी पदार्थांच्या संचयाचे सूचक आहे. ताप म्हणजे निसर्गाला त्या विदेशी पदार्थाला उष्णतेने जाळून नष्ट करायचे असते. मुख्य लक्षणे खालील आहेत.– शरीराचे तापमान वाढणे,– डोळ्यात जडपणा आणि डोक्यात जळजळ होणे,– अंगात दुखणे, जिभेवर थर जमा होणे. कारण              खाण्याच्या चुकीच्या सवयी आणि राहणीमानामुळे शरीरात जमा होणारे विदेशी पदार्थ ही कारणे … Read more

खोकला

जेव्हा खोकल्यामध्ये कफ किंवा श्लेष्मा असतो तेव्हा हा कफयुक्त खोकला आणि श्लेष्माशिवाय त्याला कोरडा खोकला म्हणतात. मुख्य लक्षणे पुढीलप्रमाणे आहेत:    – श्लेष्मासह किंवा नसलेला खोकला,– जास्त खोकल्यावर छातीत दुखणे,– थकवा आणि अशक्तपणा जाणवणे, त्यामुळे कफाच्या रूपात जमा झालेल्या विदेशी पदार्थामुळे संसर्ग होऊ शकतो. ज्यामुळे श्वास घेण्यास त्रास होऊ शकतो. उपचार:-               खोकल्याची लक्षणे अति सर्दी टाळण्याचा प्रयत्न … Read more

सर्दी

योग आणि निसर्गोपचाराच्या दृष्टीकोनातून सर्दी ला तीव्र आजार म्हणतात.  खरं तर, हा आजार नसून शरीरात परकीय पदार्थ जास्त प्रमाणात जमा होण्याचे सूचक आहे.  अशा प्रकारे, तो शरीराचा शत्रू नसून मित्र मानला जातो. त्याची मुख्य वैशिष्ट्ये खालीलप्रमाणे आहेत:  -नाकातून सतत पाणचट स्त्राव-शरीरात अस्वस्थता, वेदना आणि जडपणा– हलकी सुन्नता आणि शरीर बिघडणे– डोकेदुखी आणि जडपणा– भूक न … Read more